Бүген Казанда «Татмедиа» республика матбугат һәм массакүләм коммуникацияләр агентлыгы коллегиясенең киңәйтелгән утырышы узды. Утырыш эшендә Татарстан Рәисе Администрациясе Җитәкчесе Әсгать Сәфәров катнашты.
Йомгаклау нотыгы белән «Татмедиа» агентлыгы җитәкчесе Айдар Сәлимгәрәев чыгыш ясады. Татарстанда мәгълүмат алуның иң популяр биш каналы 2024 ел белән чагыштырганда үзгәрмәгән. Югарыда - телевидение һәм интернет-ММЧ. „ФОМ-Татарстан“ сораштырулары мәгълүматлары шуны раслый: 2025 елда мәгълүмат алуның топ-5 каналы элеккечә калган – телевидение, интернет-ММЧ, мессенджерлар, социаль челтәрләр һәм якын даирә. Әмма тотрыклылык булып тоелган сан күрсәткечләрендә һәм кулланучылар өстенлекләрендә җитди үзгәрешләр яшеренгән", - диде нотыкчы.
Мәгълүмат чыганагы сыйфатында аудитория күбрәк мессенджерларга өстенлек бирә. Алар яңалыкларны төп тәэмин итүчеләр буларак социаль челтәрләрне узып киткәннәр һәм интернет-ММЧ дәрәҗәсенә җитеп киләләр. Милли мессенджер МАХның барлыкка килүе мөһим момент булып чыккан, ул тиз арада аудиториядә популярлык яулаган һәм инде ихтыяҗ буенча лидерлар өчлегенә керә, дип йомгаклады «Татмедиа» РА җитәкчесе.
Татарстанда тулаем язылу тиражы соңгы ун елда 57%ка кимегән. Тиражларның кимүе аудиториянең медианы сайлаудагы үзгәрешләргә генә түгел, ә язылу бәясенең кыйммәтләнүе һәм басмаларны китереп җиткерү проблемаларына да бәйле. 2025 ел белән чагыштырганда, үзәк һәм республика басмаларында район басмалары белән чагыштырганда кимү темплары югарырак. Тулаем алганда, язылу тиражы бер ел эчендә 10%ка диярлек кимегән.
Россия Цифрлы үсеш министрлыгы «Россия почтасы» АҖне почтадан китерүне субсидияләү өчен социаль әһәмиятле вакытлы матбугат басмалары исемлеген формалаштырган. "Йомгаклау ташламалары исемлегенә, кызганычка каршы, Татарстанның 56 туган телдәге басмасы кертелмәгән. Нәтиҗәдә бу милли басмаларга язылу бәяләре 20%тан 36,6%ка кадәр артты. Иң күңелсезе - бер район эчендә басмалар арасында бәя дисбалансы булдырылды. Без барлык милли басмаларның да мөмкинлекләре тигез булуын таләп итәчәкбез", - дип ассызыклады Айдар Сәлимгәрәев.
Татарстанның медиа тармагында хезмәт хакы 2025 елда 20%ка арткан һәм якынча 65 мең сум тәшкил иткән, бу республика буенча уртача хезмәт хакыннан түбәнрәк, уртача хезмәт хакы 86 мең сум тәшкил итә. Тармакта хезмәткәрләр саны да кими бара. 2014 елдан ул 30%тан артыкка кимегән. Хезмәткәрләрнең уртача яше 44 яшь, диде Айдар Сәлимгәрәев.
Әсгать Сәфәров ассызыклаганча, бүгенге чынбарлыкта массакүләм мәгълүмат чаралары өчен төп сынау мәгълүмати арыганлык һәм аудитория игътибарының таркаулыгы булган. "Әгәр элек төп чакыру ышанмау булса, бүген мәгълүмати арыганлык һәм таркау игътибар. Мәгълүмат артык күп, шактый өлешенең кеше күрми дә кала. Бу массакүләм мәгълүмат чараларыннан киң күләм хәбәрләрдән локаль акцентлары булганн нокталы эшләүгә күчүне таләп итә. Кешеләр үзләре теләгән кешеләргә: төбәк пабликлары авторларына, җирле экспертларга ышана. Традицион медиа мондый авторлар белән багланышлар булдырырга тиеш», – диде ул.
Мәгълүматны җиткерү чараларыннан ММЧ тормыш навигаторларына әверелә. Үзендә мәгълүматны, сервисларны һәм коммуникацияне бердәм киңлектә берләштергән платформаларга басым ясарга кирәк, дип ышана Әсгать Сәфәров. "Без илкүләм мессенджер МАХ үзен төп инфраструктура мәйданчыгы буларак күрсәтә алыр дип өметләнәбез. Республика медиасына анда үз урынын хәзер үк алу мөһим", - диде ТР Рәисе Администрациясе җитәкчесе.
Ул фаҗигаләрне яктыртуда профессиональ якын килүгә аерым тукталды. "Ешрак медиа мәгълүмат бирми, ә фаҗигане тамашага әверелдерә. Ул яңа детальләре булган сериалга әверелә, шок тупаслана, ә көчләү гадәти фон буларак кабул ителә. Әйдәгез, кеше фаҗигасен тамашага әверелдермичә, җәмгыятькә мәгълүмат бирүнең төп профессиональ нормасын раслыйк", - диде Әсгать Сәфәров.
Әсгать Сәфәров шулай ук Нурлатта торак сертификатына бәйле вәзгыятьне шәрехләде. "Без рус булмаган һәм татар булмаган милләт гаиләләренә торак сертификаты тапшыру темасын күтәреп алуны күрәбез. Алар Россия гражданнары булсалар да, яхшы белгечлеккә ия. Ил эчендә мондый җәнҗалларны үз мәнфәгатьләрендә таратырга теләүче кешеләр бар", - дип белдерде ул һәм Татарстан илкүләм тынычлык һәм татулык символы булып кала, дип ассызыклады.
Утырыш азагында Әсгать Сәфәров республика бүләкләрен тапшырды.